FAQ

Meest gestelde vragen

Eerst gevangenisstraf, dan pas behandeling?

Wanneer iemand gedeeltelijk ontoerekeningsvatbaar wordt verklaard, kan de rechter de verdachte een gevangenisstraf én tbs met dwangverpleging opleggen. Het doel van een gevangenisstraf is iemand uitsluiten van de samenleving. Een tbs-behandeling is gericht op resocialisatie, op terugkeer naar de maatschappij. Daarom volgt de behandeling op de gevangenisstraf.

naar overzicht

Vinden er veel incidenten plaats in FPC Dr. S. van Mesdag?

In 2015 was er in de Mesdag acht keer sprake van (dreiging met) geweld tussen patiënten. Het kwam zes keer voor dat er (dreiging van) fysiek geweld tegen een medewerker werd gebruikt. De Mesdag is één van de drie fpc's in Nederland die Risico Interventie Patiënten huisvest. Dit zijn patiënten die extreem beheers- en vluchtgevaarlijk zijn. Op de afdeling waar deze specifieke doelgroep wordt behandeld vinden de meeste incidenten plaats. 

In de Mesdag is geregeld sprake van grensoverschrijdend of intimiderend gedrag van patiënten. Voor een deel hoort dit bij de doelgroep en de problematiek. De afgelopen jaren zien we dat de problematiek van onze patiënten complexer wordt. Bij een aantal patiënten brengt dit meer agressief en onberekenbaar gedrag met zich mee. Dit betekent niet dat we dit gedrag goedkeuren, maar we houden er wel rekening mee dat het kan voorkomen.

naar overzicht

Krijgen slachtoffers informatie over de behandeling van tbs-gestelden?

FPC Dr. S. van Mesdag mag geen informatie aan derden verstrekken over de behandeling van zijn patiënten, dus ook niet aan slachtoffers. Wel is er een landelijk Informatiepunt Detentieverloop waar slachtoffers zich kunnen melden wanneer ze bijvoorbeeld willen weten of een tbs-patiënt verlof heeft. Meer informatie hierover vindt u op de SlachtofferWijzer.

naar overzicht

Waarom zijn er zo weinig vrouwelijke tbs-patiënten?

Van alle tbs-patiënten is circa 6 à 7% vrouw. Dit heeft verschillende oorzaken:

  • Met name persoonlijkheidsstoornissen uiten zich bij vrouwen op een andere manier dan bij mannen. Vrouwen zijn eerder geneigd hun problemen op zichzelf te richten in plaats van op een ander. Daardoor plegen ze minder snel een delict.
  • De aard en zwaarte van het delict. Vrouwen plegen minder vaak seksueel agressieve delicten en zijn over het algemeen fysiek gezien minder in staat een geweldsdelict te plegen.
  • Van vrouwen gaat minder dreiging uit dan van mannen. Rechters zijn daardoor eerder geneigd vrouwen de voorwaarde op te leggen dat ze zich moeten laten behandelen in een instelling voor geestelijke gezondheidszorg. Mannen wordt, ter beveiliging van de maatschappij, eerder tbs met verpleging opgelegd.

naar overzicht

Wat is de gemiddelde leeftijd van een tbs-patiënt?

De gemiddelde leeftijd van een tbs-patiënt is 43 jaar. 63% van de tbs-patiënten is tussen de 30 en de 50 jaar.

naar overzicht

Wat kost een tbs-behandeling per dag?

Per dag kost een tbs-behandeling in een forensisch psychiatrisch centrum gemiddeld
€ 410,-. 

naar overzicht

Hoe vaak wordt er recidive gepleegd?

Het Wetenschappelijk Onderzoek en Documentatiecentrum (WODC) meet periodiek de strafrechtelijke recidive onder ex-terbeschikkinggestelden: welk percentage tbs-gestelden wordt na beëindiging van de maatregel opnieuw vervolgd voor een ernstig delict?

De meest actuele factsheet van het WODC is van december 2011. Dit document bevat de recidivecijfers van tbs-gestelden van wie de maatregel tussen 1974 en 2008 door de rechter werd beëindigd.

naar overzicht

Hoeveel verloven en onttrekkingen zijn er jaarlijks?

In 2015 waren 44 patiënten in totaal 49 keer ongeoorloofd afwezig (OA). Het overgrote deel van deze gevallen betrof kortdurende ongeoorloofde afwezigheid. Ongeoorloofde afwezigheid wil zeggen dat een tbs-gestelde zich niet op de afgesproken plaats bevindt of dat hij niet op de afgesproken tijd terug is in het forensisch psychiatrisch centrum (FPC). Per jaar zijn er in Nederland ruim 50.000 verloven van tbs-patiënten. Dit betekent dat er in 0,1% van de verloven sprak was van een OA.

Twaalf van deze tbs-gestelden vielen onder de verantwoordelijkheid van de Mesdag. De OA vond:

  • vijf keer plaats vanuit een FPA. Dat wil zeggen dat de patiënt in de laatste fase van zijn behandeling niet in de Mesdag, maar in een minder beveiligde instelling verblijft. De Mesdag is nog wel eindverantwoordelijk;
  • vier keer plaats vanuit onze Transmurale Voorziening. Daar woont de patiënt in de laatste fase van zijn behandeling buiten het fpc; hij heeft veel bewegingsvrijheid en meer eigen verantwoordelijkheid;
  • drie keer plaats vanuit onbegeleid verlof.

In één geval heeft een patiënt tijdens verlof een nieuw strafbaar feit gepleegd. Deze patiënt is aangehouden en in voorlopige hechtenis gesteld. 

Een tbs-behandeling is gericht op terugkeer naar de maatschappij. Zonder verlof is het niet mogelijk om een patiënt voor te bereiden op terugkeer. Het spreekt voor zich dat het verlof met veel zorgvuldigheid en veiligheidsmaatregelen gepaard gaat.

naar overzicht

Hoeveel tbs-patiënten zijn er in Nederland?

Er zijn ongeveer 1460 tbs-patiënten in Nederland. De verwachting is dat dit de komende jaren verder zal afnemen.

naar overzicht

Hoeveel tbs-klinieken (fpc's/fpk's) zijn er in Nederland?

In Nederland zijn elf fpc's/fpk's waar tbs-patiënten worden opgenomen. Op de Landkaart Forensische Zorg DJI vindt u behalve deze fpc's ook de gegevens van de overige instellingen in de forensische zorg.

naar overzicht